Sve objave od ADMIN JAŠARAGIĆ

Smrtna kazna za otpadništvo u islamu

Izvorni znanstveni članak
https://doi.org/10.20901/pm.57.1.06

Ajla Čustović ; Fakultetu političkih znanosti Sveučilišta u Zagrebu

Puni tekst: hrvatski, pdf (337 KB) str. 127-149 citiraj

Sažetak
U članku se sagledava jedna od točaka napetosti u problematici odnosa islama i liberalnog razumijevanja ljudskih prava – sloboda religije naspram smrtne kazne za otpadništvo u islamu. Autorica kritički pristupa ekstremističkom tumačenju islama u kojem se smrtna kazna za otpadništvo prakticira kao jedna od odlika Medinskog ideala – te, preuzimajući Tibijev pojam, odbacuje ekstremističke pokušaje oživljavanja vremena proroka Muhameda kao “izmišljanje tradicije”. Oslanjajući se na progresivnu islamsku misao, autorica toj problematici prilazi iz dvaju smjerova: prvi je smjer preispitivanje izvora smrtne kazne za otpadništvo u Kur’anu i tradiciji proroka Muhameda, a drugi odbacivanje smrtne kazne za otpadništvo kao prakse proturječne ideji ljudskih prava.

Ključne riječi
islam; ljudska prava; smrtna kazna; otpadništvo; šerijat

Hrčak ID: 237646

URI
https://hrcak.srce.hr/237646

Izvori, geneza i priroda secesionističke retorike u Republici Srpskoj

Izvorni znanstveni članak
https://doi.org/10.20901/pm.57.1.05

Aleksandar Savanović   ORCID icon orcid.org/0000-0002-1156-443X ; Fakultet političkih nauka, Univerzitet u Banjoj Luci
Aleksandar Vranješ   ORCID icon orcid.org/0000-0002-1728-3671 ; Fakultet političkih nauka, Univerzitet u Banjoj Luci
Nevenko Vranješ   ORCID icon orcid.org/0000-0003-0006-9449 ; Fakultet političkih nauka, Univerzitet u Banjoj Luci
Željko Budimir ; Fakultet političkih nauka, Univerzitet u Banjoj Luci

Puni tekst: srpski, pdf (501 KB) str. 93-126 citiraj

Sažetak
Bosna i Hercegovina (BiH) je složena državna zajednica sastavljena od dva entiteta i tri konstitutivna naroda. Ta činjenica je posljedica građanskog rata 1992-95. godine, koji je promijenio etničku strukturu BiH. U institucionalnom smislu entitetima je u Dejtonu dat vrlo visok nivo političke samostalnosti. Tzv. “entitetski veto” je nastao u Dejtonu i primjenjuje se u mnogim ključnim tijelima – od Doma naroda, Predstavničkog doma Parlamentarne skupštine BiH, do Predsjedništva BiH. Pored toga, tvrdi se da BiH nema tzv. unutrašnje priznanje i mnogi od aktera na političkoj sceni zagovaraju radikalne ustavne promjene koje bi narušile ili čak potpuno promijenile “Dejtonsku” arhitekturu BiH. Imajući u vidu ove faktore, ne iznenađuje prisutnost secesionističke retorike u političkom prostoru BiH. U ovom radu analiziraćemo secesionističku retoriku u Republici Srpskoj (RS) i pokušaćemo da opišemo moguću secesionističku strategiju u njenim glavnim linijama. Cilj nam je utvrditi da li se može reći da secesionistički argumenti, retorika i eventualno politike predstavljaju integralnu strategiju i koherentnu političku platformu ili su motivisane dnevnopolitičkim razlozima. Takođe ćemo pokušati utvrditi koliko je ova secesionistička retorika institucionalizovana, tj. koliko je zastupljena u zvaničnim dokumentima institucija RS i/ili glavnih političkih stranaka, a koliko ostaje na nivou društvenih pokreta i/ili pojedinačnih političkih subjekata.

Ključne riječi
Secesija; Republika Srpska; Bosna i Hercegovina; Ustav Bosne i Hercegovine; Dejtonski mirovni sporazum

Hrčak ID: 237645

URI
https://hrcak.srce.hr/237645

Konotativno značenje socijalno i politički relevantnih pojmova kao indikator društvene klime – longitudinalna studija u Srbiji

Izvorni znanstveni članak
https://doi.org/10.20901/pm.57.1.04

Nebojša Petrović   ORCID icon orcid.org/0000-0002-1623-4018 ; Filozofski fakultet Univerziteta u Beogradu
Bora Kuzmanović ; Filozofski fakultet Univerziteta u Beogradu

Puni tekst: srpski, pdf (2 MB) str. 67-92 citiraj

Sažetak
Ovaj rad predstavlja komparativnu studiju sačinjenu od četiri istraživanja obavljena u periodu od 1997. do 2015. godine. U njima se ispituje konotativno značenje politički relevantnih pojmova kod učenika završnih razreda raznih vrsta srednjih škola. Kako je konotativno značenje ono dodatno, emocionalno obojeno značenje, ta obojenost potiče iz socijalne sredine i duha vremena, te je sa promenama ovoga značenja moguće pratiti i promene dominantnih društvenih vrednosti i društvene klime. Uzorak je činilo ukupno oko 750 učenika koji su u četiri vremenske tačke (poduzorci su u tim tačkama bili ujednačeni po socijalno-demografskim karakteristikama) procenjivali sledeće pojmove: nacija, nacionalizam, socijalizam, vođa, demokratija, mir, levica, desnica, sadašnjost i budućnost. Svaki od pojmova ispitan je Ozgudovom skalom semantičkog diferencijala preko 12 opozitnih parova prideva poput ružan-lep ili bezvredan- vredan. Rezultati su pokazali značajna variranja kako na 12 pridevskih parova na svakom pojmu u jednoj vremenskoj tački – što daje suptilniji profil značenja nego što bi dala opšta, jedinstvena ocena pojmova poput demokratije ili nacije – tako i u četiri vremenske tačke. Variranja tokom godina daju indicije o promeni društvene klime i vrednosti, barem u generaciji mladih, u ovom po Srbiju turbulentnom razdoblju od dve decenije.

Ključne riječi
konotativno značenje pojmova; pojmovi; mladi; društvo; promena društvene klime

Hrčak ID: 237644

URI
https://hrcak.srce.hr/237644