“Čovjek je ujedno i ono što može biti”: interpretacija značenja termina otuđenje u socijalizmu i postsocijalizmu

Izvorni znanstveni članak
https://doi.org/10.20901/pm.57.1.03

Andrea Matošević   ORCID icon orcid.org/0000-0002-8602-6353 ; Fakultet za interdisciplinarne, talijanske i kulturološke studije, Sveučilište Jurja Dobrile u Puli

Puni tekst: hrvatski, pdf (348 KB) str. 47-66 citiraj

Sažetak
U radu se analizira pojam otuđenja, odnosno alijenacije u dvostrukom smislu: s jedne strane kao značajna artikulacija filozofskih i socioloških problema u jugoslavenskoj socijalističkoj misli i šire, ali i istovremeno kao vrlo prisutna akcentuacija detektiranih stanja u industrijskim postrojenjima. Na toj dvostrukoj poziciji grade se djelomična analiza i usporedba s kontekstom današnjih uvjeta rada u sektoru koji Franco “Bifo” Berardi naziva “kognitarijatom”, ali iz kojega su detekcija i konstatacija otuđenja gotovo u potpunosti odstranjene i zamijenjene nizom supstituta poput “beznađa”, “ravnodušnosti”, “besperspektivnosti”, “samoizrabljivanja” ili pak “sagorijevanja na poslu”. U radu se interpretira nedostatnost takve zamjene, jer je otuđenje, unatoč konstantno naglašavanoj apstraktnosti njegova značenja, konotiralo kritiku, promjenu i nadilaženje trenutnog stanja, odnosno napor ka razotuđenju, što nije slučaj s nizom spomenutih termina. Iz tog je razloga rad prožet jezičnom analizom te pokušava odgovoriti na pitanje o mogućnosti govora i analize dijela današnjih, poglavito radnih, uvjeta i stanja u terminima otuđenja.

Ključne riječi
otuđenje; razotuđenje; uvjeti rada; prekarnost; socijalizam

Hrčak ID: 237643

URI
https://hrcak.srce.hr/237643